Ontwerpwedstrijd voor studenten: Geef stem aan de Noordzee

Ontwerpen in het belang van álle Noordzeebewoners

Het DesignLab/PhilosophyLab van de Universiteit Twente, de Ambassade van de Noordzee en de Stichting Internationale Spinozaprijs nodigen studenten van alle Nederlandse universiteiten en academies uit om deel te nemen aan de Bruno Latour-ontwerpwedstrijd Welkom in het Parlement van de Dingen. Ook Vlaamse studenten zijn welkom. Doel van de wedstrijd is om vanuit het belang van planten, dieren, microben en andere niet-mensen te denken – én te ontwerpen.

Aanleiding voor de ontwerpwedstrijd vormt de uitreiking van de Spinozalens, een tweejaarlijkse internationale prijs voor denkers die met hun oeuvre een belangrijke maatschappelijke bijdrage hebben geleverd. De Spinozalens 2020 gaat naar de Franse filosoof en socioloog Bruno Latour (1949). De jury van de Spinozalens 2020 prijst Latour, omdat hij als een van de eersten de relatie tussen technologie, menselijk gedrag en duurzaamheid heeft geagendeerd. Begin jaren negentig formuleerde Latour al de vernieuwende gedachte dat we niet-mensen – dieren, planten, microben, dingen en ecosystemen – als politieke actoren moeten zien. Ze dienen een stem te krijgen in onze democratie. Zijn oproep tot een ‘parlement van de dingen’ lijkt urgenter dan ooit nu de aarde ‘terugslaat’ met bosbranden, smeltende ijskappen, achteruitgang van biodiversiteit en pandemieën.

Opdrachtomschrijving

Studenten worden opgeroepen een instrument of methode te bedenken en uit te werken in ‘de geest van Latour.’ Dit ontwerp draagt bij aan het zichtbaar maken van de actieve rol of vertegenwoordiging van niet-mensen in onze samenleving.

  • Het ontwerp kan een technische uitwerking zijn, maar ook een ‘maatschappelijk design’ of kunstwerk. Denk bijvoorbeeld aan een democratische gespreksvorm, een game, een logistiek plan, een video, software, een stuk gereedschap, een installatie, een maquette, een prothese et cetera.
  • Elk ontwerp heeft betrekking op een van de drie projecten van de Ambassade van de Noordzee (Toekomst van de Delta, Stem voor de Paling en Onderwatergeluid in de Noordzee)
  • Het ontwerp maakt concrete verbindingen tussen technologie, mens/niet-mens en maatschappij.
  • Het ontwerp moet uitvoerbaar zijn.
  • Argumentatie is even belangrijk als creativiteit: laat in je toelichting zien op welke manier het gedachtegoed van Bruno Latour mee is genomen in het ontwerp.

Proces & data

  • Inschrijving – 8 mei 2020 [inschrijving is gesloten]

Schrijf je uiterlijk 8 mei in voor de wedstrijd via info@ambassadevandenoordzee.nl. Vergeet niet te vermelden aan welke universiteit of academie je studeert, welke studierichting je volgt en in welk jaar je zit. Na 8 mei vind je op deze site meer informatie over de ontwerpwedstrijd en een uitgebreide toelichting per casus.

  • Online workshop – 25 mei 2020

Op 25 mei om 15.30 uur organiseren we een online workshop voor studenten. Tijdens deze sessie krijg je een introductie over Bruno Latour, een presentatie over de drie casussen door de Ambassade van de Noordzee, een toelichting op de ontwerpwedstrijd en is er ruimte voor vragen.

  • Indienen schriftelijk voorstel – 3 juli 2020

Stuur je voorstel uiterlijk 3 juli in maximaal 1500 woorden naar info@ambassadevandenoordzee.nl. Materiaal dat je plan verrijkt als tekeningen, foto’s, video’s of animaties mag meegestuurd worden. In de tweede week van juli wordt een voorselectie van de inzendingen gemaakt door medewerkers van het DesignLab/ PhilosophyLab, de Ambassade van de Noordzee en de Stichting Internationale Spinozaprijs.

  • Indienen definitief ontwerp – 23 oktober 2020

Het definitief ontwerp dient op 23 oktober ingediend te worden. De geselecteerde deelnemers worden uitgenodigd om hun idee verder uit te werken onder deskundige begeleiding. Indien gewenst kunnen deelnemers een prototype van hun ontwerp maken in de Makerspace van het DesignLab/PhilosophyLab van de Universiteit Twente. In de Makerspace kan gebruik gemaakt worden van verschillende technieken als lasersnijden, 3D-printen, video-apparatuur en materialen als hout, metaal en karton.

  • Bekendmaking winnaars: 5 – 7 november 2020

De drie winnaars van de wedstrijd – één per Noordzee-casus – worden bekend gemaakt op 5 – 7 november 2020 tijdens de conferentie Philosophy of Human- Technology Relations in het DesignLab/PhilosophyLab van de Universiteit Twente. Tijdens dit driedaagse evenement worden de relaties tussen mens en technologie verkend op het snijvlak van kunst, design, ethiek en engineering. De jury van de finale ontwerpvoorstellen wordt gevormd door ‘ambassadeurs’ van de ontwerpwedstrijd (academici en docenten van universiteiten en academies uit het hele land). De leden van deze jury worden later bekend gemaakt.

  • Uitreiking Spinozalens: 24 november 2020 & daarna

De drie winnaars ontmoeten Bruno Latour tijdens de uitreiking van de Spinozalens 2020 op 24 november 2020. Ook mogen zij die dag hun ontwerp presenteren aan een publiek van wetenschappers, vertegenwoordigers van bedrijfsleven en politiek en geïnteresseerden. Het doel is om de prototypes in het voorjaar van 2021 te exposeren in een techniekmuseum. Over deze mogelijkheden zijn we momenteel in gesprek.

Informatie over de Noordzee-casussen

De Ambassade van de Noordzee werkt dit jaar met interdisciplinaire onderzoeksteams bestaande uit wetenschappers, ecologen, landschaps- architecten, ontwerpers en kunstenaars aan drie Noordzee-projecten. Het gaat om de volgende projecten:

  1. Toekomst van de Delta

Deltares, een onafhankelijk toegepast kennisinstituut, hanteert vier scenario’s voor Nederland om de zeespiegelstijging te kunnen opvangen. Een groep vooraanstaande Zeeuwen maakt zich hard voor het scenario om – door het openen van de Oosterschelde – land aan de zee terug te geven. Dit heeft een grote impact op zowel de menselijke als niet-menselijke bewoners van de Oosterschelde en vergt complexe onderhandelingen over belangen van mensen en niet-mensen.

Ontwerpvraag – Welke oplossingen zijn er te bedenken om de Oosterschelde te openen, waarbij rekening wordt gehouden met zowel de zee, het zeeleven als de mensen die om de Oosterschelde wonen en werken? Lees meer over deze casus..

  1. Stem voor de Paling

De paling staat op de rode lijst van de IUCN als een kritiek bedreigde soort. Palingen migreren in hun leven twee keer over 7000 kilometer: van de Sargasso Zee naar Europa en weer terug. De Nederlandse waterinfrastructuur en het waterbeleid hebben grote gevolgen voor de palingtrek. Het onderzoek richt zich specifiek op de gemeente Amsterdam, een groot struikelblok op de trekroute van de paling.

Ontwerpvraag – Hoe kunnen we ons inleven in de paling en de belangen van het dier beter vertegenwoordigen bij de fysieke en politieke inrichting van Amsterdam? Lees meer over deze casus..

  1. Onderwatergeluid in de Noordzee

Rijkswaterstaat doet momenteel – samen met TNO en diverse weten- schappelijke instituten in de landen rondom de Noordzee – onderzoek naar geluidsoverlast onder water. Op zo’n dertig kilometer ten westen van Texel verricht een hydrofoon langdurige metingen. Aan de hand van computermodellen worden de verkregen data geanalyseerd.

Ontwerpvraag – Kunnen we instrumenten of modellen verzinnen die inzicht geven in de wijze waarop niet – mensen als bruinvissen, zalm of plankton onderwatergeluid ervaren? Lees meer over deze casus..

Ambassadeurs

Ambassadeurs van de ontwerpwedstrijd zijn: prof. dr. MNC Aarts (Radboud University Nijmegen); prof. dr. HO Dijstelbloem (UvA); prof. dr. M Hajer (Utrecht University); prof. dr. ir. C Hummels (Eindhoven University of Technology); dr. E Keymolen (Tilburg University); prof. dr. M Kleinhans (Utrecht University); dr. JFH Kupper (VU); dr. ZH Robaey (Wageningen University & Research); prof. dr. W Schinkel (Erasmus University Rotterdam); L. Schouwenberg (Design Academy); prof. dr. J Slatman (Tilburg University); prof. D Sijmons; prof. dr. HAE Zwart (Erasmus University Rotterdam); dr. ir. Tromp (Delft University of Technology); prof. dr. ir. PPCC Verbeek (Universiteit Twente) en prof. dr. ing. R Zwijnenberg (Leiden University)

Leeslijst

Klik hier voor een literatuurlijst over Bruno Latour, het Parlement van de Dingen en gerelateerde onderwerpen

Frequenty Asked Questions

Heb je een vraag? Kijk dan eerst hier bij de FAQ of deze er tussen staat.

Je kunt ook altijd mailen naar: christiane@ambassadevandenoordzee.nl